Deze website maakt gebruik van cookies. Lees meer of klik hier om te accepteren. Accepteren Lees meer

VCMB - Verbonden door creditmanagement kennis!
VCMB

Wachten op reset…..

Wordt Corona werkelijk de Great Reset die het World Economic Forum vorig jaar aankondigde?

Iemand die de nodige economische disrupties voorbij heeft zien komen is Sweder van Wijnbergen. Begin jaren ´90, vlak na de val van de Muur was hij Hoofdeconoom Oost-Europa bij de Wereldbank. Sinds 1992 is hij als professor verbonden aan de UvA waar hij zich toelegt op internationale economie, economische transities en growth theory. Hoe kijkt hij naar de gevolgen van de pandemie? Is er sprake van een reset? Van Wijnbergen: “Corona heeft zeker langdurige negatieve gevolgen voor onze economie, maar de gevolgen van Corona voor de Nederlandse arbeidsmarkt lijken vooralsnog mee te vallen: “Als je kijkt naar de cijfers in Amerika, waarbij de werkloosheid soms steeg van 4 % naar 15 % in twee weken, dan is vertoont de Nederlandse arbeidsmarkt tot nu toe slechts rimpeltjes.”

Dat het in Nederland zo meevalt, hebben we volgens van Wijnbergen te danken aan adequaat economisch beleid: “De overheidssteun is hier goed georganiseerd. Vergeleken met Amerika hebben we veel minder geld uitgegeven – en veel gerichter. Niet aan consumenten en aan grote bedrijven zoals in Amerika – maar ook aan kleine ondernemers waar Corona voor de grootste problemen zorgt. Zonder al te veel maatwerk hebben wij hier 140.000 bedrijven op de been gehouden en dat is best knap.”

Reset de arbeidsmarkt?

Toch ziet Van Wijnbergen ook donkere wolken aan de horizon: “Een deel van de Nederlandse arbeidsmarkt blijft onder de radar, de zzp’ers. Afhankelijk van je rekenmodel is die groep bij elkaar goed voor meer dan een miljoen mensen. Dat betekent dat daar weleens een grote verborgen werkeloosheid zou kunnen zitten. Een zzp’er die door Corona van 40 uur werk naar twee uur werk gaat, is niet zo heel anders dan iemand die werkeloos is – maar zo komt het niet in de boeken. Het probleem van zzp’ers zonder opdrachten was al een issue dat regelmatig werd aangekaart voor Corona – maar hoe langer de pandemie aanhoudt, hoe meer verhalen je in de media ziet verschijnen dat veel zzp’ers die al op dun ijs stonden, er nu echt doorheen zakken.”

Hoeveel zzp’ers eind dit jaar nog staan geregistreerd als ondernemer, kan niemand te voorspellen. Op dit moment voert een aantal samenwerkende belangenorganisaties voor zelfstandige ondernemers een onderzoek uit onder zzp’ers om te achterhalen in hoeverre men financiële schade heeft geleden door Corona. Cristel van de Ven, voorzitter van de Vereniging Zelfstandigen Nederland, een koepelvereniging die ruim 100.0000 zzp’ers representeert, is een van de betrokken organisaties: “Het onderzoek is uitgevoerd onder ruim 1.100 zelfstandigen De analyses moeten nog goed worden bekeken, maar het eerste beeld geeft aan dat circa 75 % van de deelnemers inmiddels weer omzet maakt – al is het geen vetpot. Bijna een kwart van de respondenten zegt dat ze het zonder financiële hulp niet gaan redden, wat problematisch is, want we zien dat zzp’ers die gebruik willen maken van coronasteunpakketten zoals Tozo, TONK en TVL, tegen zoveel voorwaarden aanlopen – de partnerinkomenstoets, een verplicht apart bedrijfsadres – dat ze geen gebruik kunnen maken van deze regelingen.”

Een van de grootste misverstanden als het gaat om zzp’ers is volgens Van de Ven dat het zou gaan om een homogene groep: “Het klopt dat er zzp’ers zijn die hard getroffen worden door Corona. Dit zijn de mensen die werken in sectoren die als gevolg van de coronamaatregelen nog steeds stil liggen of in sectoren die zijn gekrompen en waar de uurtarieven toch al laag zijn, maar dat is niet anders dan bij andere (MKB-)ondernemers.”

Wat het lastig maakt om harde cijfers over de financiële situatie van ‘de zpp-er’ te achterhalen is werkelijkheid dat ‘de zzp’er’ niet bestaat. Zelfs door generieke cijfers te combineren (sector waarin men werkzaam is, gemiddelde jaarinkomen per sector, aantallen zzp’ers per sector), kom je uiteindelijk uit op gemiddelden die eigenlijk weinig zeggen over de grootte van de groep zzp’ers die op dit moment in de knel zit door Corona. Het CBS houdt wel het aantal betaalde uren bij dat zzp’ers werken. In 2020 was dat voor bijna 80 % van de zzp’ers nog 20 uur per week of meer. Meer recente cijfers over 2021 zijn er niet. Ook weten we niet hoe het gaat met de groep zzp’ers die daar onder zit – toch ruim 200.000 mensen – en ook niet of zij wel of niet kunnen rondkomen van hun uren en uurtarieven als zzp’er.

Wordt Corona straks een reset als het gaat om de manier waarop we in Nederland gaan kijken naar de economische kwetsbaarheid van zzp’ers en flexwerkers? De verkiezingsprogramma’s van de grootste partijen in de kamer VVD en D66 lijken in te zetten op het nog flexibeler maken van vaste contracten, om zo meer (flexibele) werkzekerheid te bieden in een steeds moeilijker te voorspellen wereldeconomie. In die zin lijkt Corona niet bepaald een trendbreuk te veroorzaken in de verdere flexibilisering van flexwerkers en zzp’ers, laat staan een reset.

Corona-schulden

Een potentiële Corona-reset die Van Wijnbergen misschien wel ziet ontstaan, moet nog komen: de reset van Corona-schulden: “We hebben het MKB in Nederland heel succesvol op de been gehouden met allerlei steunpakketten en belastinguitstel. Maar ik denk er nog wel een klap gaat komen zodra de overheid deze Corona-maatregelen uitfaseert. Misschien al eind deze zomer. De echte impact van Corona en de overheidssteun gaan we dan misschien zien in de herfst van 2021. De grotere bedrijven die goed door de crisis zijn heen gekomen hebben, geholpen door de overheid, misschien nog wel een buffer kunnen maken. Maar kleinere bedrijven zullen hun werkkapitaal moeten aanvullen. Als de banken dan straks allemaal zeggen: het is wel mooi geweest met al die non-performing loans – en de belastingdienst ook aankondigt dat het speelkwartier voorbij is, dan kan het al heel snel een groot probleem worden. Natuurlijk zal men proberen om het probleem op een goede manier uit te smeren over een zo lang mogelijke herstelperiode, maar als er echt heel veel schulden zijn, wordt het wel een enorme schaduw die lang over onze economie gaat blijven hangen.”

Ook het Nederlandse kleinbedrijf staat onder druk, zo wijst recent onderzoek van de Kleinbedrijf Index (KB-Index), een gezamenlijk initiatief van Qredits, ONL en de Hogeschool Utrecht uit. Dertig procent van de door hen ondervraagd ondernemers gaf in april 2021 aan technisch failliet te zijn. Ruim vijftig procent van alle ondervraagde ondernemers verwacht zelfs voor het einde van het jaar om te vallen. Het kleinbedrijf beslaat 95,5 % van alle bedrijven in Nederland en is verantwoordelijk voor een kwart van alle bedrijfswinst en een derde van de werkgelegenheid.

Volgens Van Wijnbergen heeft eigenlijk niemand goed zicht op de schuldenpositie van al die bedrijven die met overheidsgeld de crisis zijn doorgeloodst: “Een aantal schulden kunnen we wel meten. De Nederlandse Bank heeft wel zicht op de bankschulden en de belastingdienst heeft zicht op de belastingschulden, maar die twee weten niks van elkaar en niemand weet ook welke schulden bedrijven hebben uitstaan bij andere partijen of onderling; denk aan huurschulden of leverancierskredieten.” Het Internationaal Monetair Fonds vermoedt dat mondiaal gezien 25% van de bedrijven een ‘debt overhang’ heeft, zoveel schulden dat er nooit kan worden terugbetaald. Het is volgens Van Wijnbergen niet verstandig om die bedrijven straks allemaal onderuit te halen, omdat je dan niet alleen liquidatie-verliezen krijgt, maar ook alsnog een enorme golf van werkloosheid: “De gevolgen van langdurige werkloosheid sudderen langer door dan vaak wordt gedacht.”

Schuldmoratoria


De situatie doet Van Wijnbergen denken aan Oost-Europa, vlak na de val van de muur: “Daar had je ook allemaal bedrijven die in een hoogst penibele schuldensituatie zaten. En ook daar was – net zoals nu – geen systeem voorhanden om de schuldenproblematiek op grote schaal te stroomlijnen. Er zijn toen allemaal niet-traditionele oplossingen voor bedacht die uiteindelijk heel goed werkten. Wat er destijds in Oost-Europa gebeurde was dat er allerlei nieuwe regels werden opgelegd voor de banken: schuldmoratoria, moratoria op het inhalen van onderpanden, collateral executions werden voorkomen door regelgeving. Banken kregen ruimte om mee te werken aan het herstructureren van schulden. Er zijn destijds ook nieuwe regels ingevoerd voor de overheid om flexibeler om te gaan met hun positie als preferent schuldeiser. In Europa en Amerika hebben we een dergelijke operatie nog nooit eerder meegemaakt – maar misschien is dat wel ons voorland.”

Ga voor het volledige artikel naar www.FM.nl

 

Gerelateerde artikelen

VCMB verwelkomt Buckaroo als nieuw lid

VCMB verwelkomt Buckaroo als nieuw lid

In 2005 begon Buckaroo als Payment Service Provider in Nederland. In 2020 opende Buckaroo een kantoor in België. Buckaroo was de eerste aanbieder van ...

© 2021 VCMB - Website door: New Fountain

Wanneer onderneemt u actie bij het signalen van betalingsachterstanden?

Laden ... Laden ...